Δεν υπάρχει επίσημος ελληνικός αριθμός για τη μέση κληρονομιά σε ευρώ, γιατί η ΑΑΔΕ δεν δημοσιεύει μέσο ποσό ανά περιουσία. Μπορούμε όμως να προσεγγίσουμε την εικόνα μέσω του πλούτου των ελληνικών νοικοκυριών, που είναι κυρίως ακίνητος.
Σε αυτή τη σελίδα συγκεντρώνουμε ό,τι γνωρίζουμε για τον πλούτο, την ιδιοκτησία κατοικίας και τη μεταβίβαση περιουσίας στην Ελλάδα. Κάθε αριθμός συνδέεται με μια επίσημη πηγή. Ενημερώθηκε τον Ιούνιο 2026.
Πόσο πλούτο έχουν τα ελληνικά νοικοκυριά
1. 104.300 ευρώ διάμεσος πλούτος στα νοικοκυριά 65 έως 74 ετών
Σύμφωνα με την Έρευνα HFCS της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας (κύμα 2021), ο διάμεσος καθαρός πλούτος των ελληνικών νοικοκυριών ηλικίας 65 έως 74 ετών ήταν 104.300 ευρώ. Αυτή είναι η ηλικία στην οποία μεταβιβάζεται η περιουσία στους κληρονόμους.1
2. Πολύ κάτω από τον μέσο όρο της ευρωζώνης
Στην ίδια ηλικιακή ομάδα, ο διάμεσος πλούτος της ευρωζώνης ήταν 185.300 ευρώ, σχεδόν διπλάσιος από τον ελληνικό. Η διαφορά δείχνει πόσο επηρέασε η κρίση της δεκαετίας 2010 τον πλούτο των ελληνικών νοικοκυριών.1
3. 105.724 δολάρια μέσος πλούτος ανά ενήλικα
Σύμφωνα με το Global Wealth Report της UBS (έκδοση 2023, στοιχεία τέλους 2022), ο μέσος πλούτος ανά ενήλικα στην Ελλάδα ήταν 105.724 δολάρια και ο διάμεσος 53.501 δολάρια. Η μεγάλη απόσταση μεταξύ μέσου και διαμέσου δείχνει ότι λίγα μεγάλα περιουσιακά στοιχεία ανεβάζουν τον μέσο όρο.2
Γιατί η κληρονομιά στην Ελλάδα είναι κυρίως ακίνητο
4. 69,6 τοις εκατό ιδιοκτησία κατοικίας
Το 2023 το 69,6 τοις εκατό του ελληνικού πληθυσμού ζούσε σε ιδιόκτητη κατοικία, σύμφωνα με τη Eurostat. Αυτό σημαίνει ότι για τις περισσότερες οικογένειες το σπίτι είναι το κύριο αντικείμενο της κληρονομιάς.3
5. Από 84,6 τοις εκατό το 2005 σε 69,6 το 2023
Το ποσοστό ιδιοκτησίας είχε φτάσει το 84,6 τοις εκατό το 2005 και εξελίσσεται πτωτικά, καθώς η κρίση ανάγκασε πολλές οικογένειες σε πωλήσεις ακινήτων για να ξεπληρώσουν χρέη. Παρ' όλα αυτά, παραμένει κοντά στον μέσο όρο της ΕΕ.3
6. Η ακίνητη περιουσία είναι το μεγαλύτερο μέρος του πλούτου
Στα ελληνικά νοικοκυριά η κύρια κατοικία και η λοιπή ακίνητη περιουσία αποτελούν το μεγαλύτερο μέρος των περιουσιακών στοιχείων, σε ποσοστό που ξεπερνά το 70 τοις εκατό για τα περισσότερα νοικοκυριά. Η κληρονομιά είναι έτσι πρώτα απ' όλα μια μεταβίβαση ακινήτων.4
Πώς η κρίση άλλαξε τον πλούτο
7. Ο καθαρός πλούτος έπεσε πάνω από 30 τοις εκατό
Σύμφωνα με μελέτη της Τράπεζας της Ελλάδος, μεταξύ 2009 και 2017 ο μέσος καθαρός πλούτος των ελληνικών νοικοκυριών μειώθηκε περίπου 33 τοις εκατό και ο διάμεσος περίπου 38 τοις εκατό, κυρίως λόγω της κατάρρευσης των τιμών των ακινήτων.5
8. Το 24 τοις εκατό των νοικοκυριών είδε μείωση πλούτου
Στη διάρκεια της πανδημίας, το 24 τοις εκατό των ελληνικών νοικοκυριών είδε μείωση του χρηματικού πλούτου, το υψηλότερο ποσοστό στην ευρωζώνη. Η ευπάθεια των περιουσιών δείχνει πόσο σημαντική είναι η οργανωμένη μεταβίβαση.6
Φόρος κληρονομιάς: πόσο μένει στην κληρονομιά
9. Αφορολόγητο 150.000 ευρώ ανά δικαιούχο
Για σύζυγο, τέκνα και γονείς ισχύει αφορολόγητο όριο 150.000 ευρώ ανά δικαιούχο, με φόρο 1 έως 10 τοις εκατό πάνω από το όριο. Η μεγάλη πλειοψηφία των κληρονομιών σε στενούς συγγενείς παραμένει έτσι σχεδόν αφορολόγητη.7
10. Η νόμιμη μοίρα περιορίζει τη διάθεση
Ακόμη και με διαθήκη, ένα μέρος της περιουσίας, η νόμιμη μοίρα, ανήκει υποχρεωτικά στα τέκνα, στον σύζυγο και στους γονείς. Έτσι η κληρονομιά σε αυτούς τους συγγενείς είναι διασφαλισμένη σε μεγάλο βαθμό.8
Το πιο σημαντικό συμπέρασμα: η μέση κληρονομιά λέει λίγα για το τι θα λάβετε ή θα αφήσετε εσείς. Όποιος έχει συσσωρεύσει περιουσία, καλά θα κάνει να αποφασίσει και για τη μεταβίβασή της. Για καθοδηγούμενη αρχή μπορείτε να χρησιμοποιήσετε τον οδηγό διαθήκης ή να διαβάσετε πρώτα τα άρθρα πώς να γράψετε διαθήκη, μέση περιουσία και στατιστικά για τις διαθήκες.
Πηγές
- 1ECB / Euronews, HFCS 2021 (65-74) (ecb.europa.eu)
- 2UBS Global Wealth Report 2023 (ubs.com)
- 3Eurostat, Homeownership (ilc_lvho02) (ec.europa.eu)
- 4ECB, HFCS 2021 Statistical Tables (ecb.europa.eu)
- 5Τράπεζα της Ελλάδος, Οικονομικό Δελτίο (bankofgreece.gr)
- 6ECB, HFCS COVID impact (ecb.europa.eu)
- 7ΑΑΔΕ / PwC, Inheritance Tax Greece (taxsummaries.pwc.com)
- 8IBA, Estate Planning Guide Greece (ibanet.org)